Emri i Bekim Sejdiut është rikthyer në qendër të vëmendjes politike në Kosovë, pas raportimeve se ish-gjyqtari i Gjykatës Kushtetuese është një nga figurat që po diskutohet në bisedimet ndërmjet Albin Kurtit dhe Lumir Abdixhikut për postin e Presidentit të Republikës.
Ndonëse deri më tani nuk ka një konfirmim zyrtar se Sejdiu do të jetë kandidati përfundimtar, profili i tij dallon nga emrat tradicionalë të politikës partiake. Karriera e tij prej më shumë se dy dekadash shtrihet në tri fusha që lidhen drejtpërdrejt me funksionin presidencial: diplomacinë, të drejtën kushtetuese dhe botën akademike.
Pikërisht kjo ndërthurje e përvojës shtetërore dhe juridike mund të jetë një nga arsyet pse emri i tij po përmendet si një prej figurave potencialisht të pranueshme për më shumë se një kamp politik. Nga ditët e para të MPJ-së së Kosovës Angazhimi institucional i Bekim Sejdiut në diplomacinë kosovare lidhet me vetë fillimet e Ministrisë së Punëve të Jashtme pas shpalljes së Pavarësisë.
Ai ishte pjesë e grupit të parë që mori pjesë në ngritjen e strukturave të diplomacisë së shtetit të ri dhe shërbeu si këshilltar i lartë në Ministrinë e Punëve të Jashtme. Në atë periudhë, MPJ-ja drejtohej nga Skënder Hyseni, ndërsa Kosova po ndërtonte nga zero rrjetin e saj të ambasadave dhe përfaqësive diplomatike.
Vetëm disa muaj pas shpalljes së Pavarësisë, më , Presidenti Fatmir Sejdiu miratoi propozimin e Qeverisë për emërimin e përfaqësuesve të parë diplomatikë të Kosovës. Në listën e dhjetë të ngarkuarve me punë që do të dërgoheshin në kryeqendrat kryesore ndërkombëtare ishte edhe Bekim Sejdiu, i caktuar për Ankara.
Kosova në atë kohë sapo kishte filluar ndërtimin e misioneve të saj diplomatike dhe Turqia ishte ndër shtetet e para ku Prishtina vendosi të hapte ambasadë. Ambasadori i parë në Turqi Bekim Sejdiu ishte diplomati që mori përsipër ngritjen e misionit diplomatik të Kosovës në Ankara.
Fillimisht ai shërbeu si i ngarkuar me punë, ndërsa më Presidenti Fatmir Sejdiu e dekretoi zyrtarisht ambasador të Republikës së Kosovës në Turqi. Kështu, ai u bë ambasadori i parë i Kosovës në Ankara dhe njëkohësisht një nga diplomatët e gjeneratës së parë të shtetit të ri. Detyra nuk ishte vetëm përfaqësimi diplomatik.
Në praktikë, bëhej fjalë për ngritjen dhe funksionalizimin e një misioni diplomatik të një shteti që sapo kishte shpallur pavarësinë, në një periudhë kur sigurimi i njohjeve dhe ndërtimi i marrëdhënieve ndërkombëtare ishin ndër prioritetet kryesore të Kosovës. Sejdiu qëndroi në këtë detyrë deri në vitin 2012.
Nga Ankara në Nju Jork Pas mandatit në Turqi, karriera e tij diplomatike vazhdoi në Shtetet e Bashkuara. Nga viti 2012 deri më 2014 ai shërbeu si Konsull i Përgjithshëm i Republikës së Kosovës në Nju Jork. Në atë funksion ai ishte pjesë e përfaqësimit institucional të Kosovës në një prej qendrave më të rëndësishme politike dhe diplomatike të botës.
Dokumentet e kohës tregojnë se Sejdiu merrte pjesë edhe në aktivitetet e delegacioneve të nivelit më të lartë të Kosovës në Nju Jork. Në shtator të vitit 2012, për shembull, ai ishte pjesë e delegacionit kosovar gjatë takimit të Presidentes Atifete Jahjaga dhe Kryeministrit Hashim Thaçi me Sekretarin e Përgjithshëm të OKB-së, Ban Ki-moon.
Pas Nju Jorkut, Sejdiu ishte caktuar edhe ambasador i designuar i Kosovës në Kanada gjatë viteve 2014-2015. Nga diplomacia në Gjykatën Kushtetuese Në vitin 2015 karriera e Sejdiut mori një drejtim tjetër. Kuvendi i Kosovës e zgjodhi atë gjyqtar të Gjykatës Kushtetuese, ndërsa më Presidentja Atifete Jahjaga e dekretoi në këtë detyrë.
Kalimi nga diplomacia në Gjykatën Kushtetuese e vendosi Sejdiun në një nga institucionet më të rëndësishme për interpretimin e rendit kushtetues të vendit. Ai shërbeu aty për më shumë se gjashtë vjet. Gjatë mandatit të tij, Gjykata Kushtetuese trajtoi një varg çështjesh me ndikim të drejtpërdrejtë në zhvillimet politike dhe institucionale të Kosovës.
Një nga rastet më të njohura lidhej me votën e deputetit Etem Arifi për formimin e Qeverisë së Avdullah Hotit. Vendimi i Gjykatës Kushtetuese për këtë çështje pati pasoja të drejtpërdrejta politike, pasi konstatoi se vota e një deputeti të dënuar me vendim të formës së prerë nuk mund të konsiderohej e vlefshme për zgjedhjen e Qeverisë.
Pas këtij vendimi, Kosova shkoi në zgjedhjet e jashtëzakonshme parlamentare të 14 shkurtit 2021. Sejdiu ishte gjyqtar raportues në këtë çështje. Më ai dha dorëheqje nga pozita e gjyqtarit të Gjykatës Kushtetuese. Angazhimi pas Kushtetueses Pas largimit nga Gjykata Kushtetuese, Sejdiu vazhdoi angazhimin në çështje juridike dhe institucionale.
Në fund të vitit 2021 u raportua se ai ishte angazhuar si ekspert i jashtëm në Presidencën e Kosovës. Vetë Sejdiu kishte sqaruar atëherë se angazhimi bëhej përmes një projekti të mbështetur nga Ambasada e Norvegjisë dhe jo si pjesë e kabinetit politik të Presidentes Vjosa Osmani. Angazhimi kishte të bënte kryesisht me çështje kushtetuese dhe juridike.
Ky element është i rëndësishëm edhe në kontekstin e diskutimeve të sotme, pasi tregon se pas largimit nga Kushtetuesja ai nuk iu bashkua ndonjë partie politike, por vazhdoi aktivitetin kryesisht në fushën profesionale dhe akademike. Dy masterë dhe doktoratë në studime ndërkombëtare Përveç përvojës shtetërore, një pjesë e rëndësishme e profilit të Bekim Sejdiut lidhet me botën akademike.
Ai ka përfunduar studimet juridike në Fakultetin Juridik të Universitetit të Prishtinës në vitin 1999. Në vitin 2001 përfundoi studimet master në Demokraci dhe të Drejta të Njeriut në programin e përbashkët të Universitetit të Sarajevës dhe Universitetit të Bolonjës. Në vitin 2005 përfundoi masterin në Marrëdhënie Ndërkombëtare në Universitetin Bilkent të Ankarasë.
Më vonë përfundoi edhe doktoratën në Studime Ndërkombëtare dhe Diplomatike në Fakultetin e Qeverisjes dhe Studimeve Evropiane të Nova Univerza në Kranj të Sllovenisë.
Sejdiu është profesor në Fakultetin Juridik të Universitetit të Prishtinës, në fushën e së drejtës ndërkombëtare, ndërsa ka publikuar punime shkencore dhe është marrë me çështje që lidhen me marrëdhëniet ndërkombëtare, shtetndërtimin dhe integrimin evropian.
Një karrierë përmes disa qeverisjeve Një nga elementet më interesante të biografisë së Sejdiut është fakti se karriera e tij institucionale është zhvilluar përgjatë periudhave të ndryshme politike. Ai ishte pjesë e MPJ-së në kohën kur ministria drejtohej nga Skënder Hyseni.
U dërgua në misionin e parë diplomatik në Ankara me propozim të Qeverisë së drejtuar nga Hashim Thaçi dhe u dekretua nga Presidenti Fatmir Sejdiu. Më vonë shërbeu si Konsull i Përgjithshëm në Nju Jork gjatë kohës kur MPJ-ja drejtohej nga Enver Hoxhaj dhe Presidenca nga Atifete Jahjaga.
Po Jahjaga e dekretoi atë edhe gjyqtar të Gjykatës Kushtetuese në vitin 2015, pas zgjedhjes së tij nga Kuvendi. Pas largimit nga Kushtetuesja, ai u angazhua si ekspert i jashtëm në projekte që përfshinin edhe Presidencën e Vjosa Osmanit. Pra, në mbi dy dekada karrierë, Sejdiu ka punuar në institucione të udhëhequra nga figura dhe shumica të ndryshme politike.
Kjo nuk dëshmon vetvetiu se ekziston një konsensus politik rreth tij, por është një element që mund të shpjegojë pse emri i tij shihet si potencialisht më pak polarizues se një kandidat i identifikuar drejtpërdrejt me një parti. Pse emri i tij mund të jetë në tavolinën Kurti-Abdixhiku? Presidenti i Kosovës, sipas Kushtetutës, përfaqëson unitetin e popullit.
Në një situatë ku asnjëra forcë politike nuk mund ta zgjedhë e vetme presidentin, kandidatura kërkon domosdoshmërisht një shkallë bashkëpunimi mes partive. Pikërisht këtu profili i Sejdiut mund të ketë peshë. Ai nuk njihet si figurë aktive partiake, ndërsa përvoja e tij përfshin diplomacinë, të drejtën kushtetuese, përfaqësimin ndërkombëtar dhe botën akademike.
Në të njëjtën kohë, gjatë karrierës së tij ka punuar me institucione të drejtuara nga përfaqësues të LDK-së, PDK-së dhe më vonë me Presidencën e Vjosa Osmanit.
Nëse raportimet për një pajtim në parim mes Kurtit dhe Abdixhikut janë të sakta, zgjedhja e një figure me profil institucional, në vend të një politikani aktiv partiak, mund të jetë formula që palët po shqyrtojnë për të tejkaluar ndarjet rreth postit të Presidentit. Por në këtë fazë kjo mbetet vetëm një mundësi.
As Kurti dhe as Abdixhiku nuk kanë bërë publik një marrëveshje përfundimtare për Bekim Sejdiun. Takimet mes tyre kanë vazhduar, ndërsa pas takimit të fundit Kurti është mjaftuar me deklaratën se kur të ketë rezultate, ato do të bëhen publike. Prandaj, pyetja nuk është më vetëm se kush është Bekim Sejdiu.
Pyetja që pritet të marrë përgjigje në ditët e ardhshme është nëse karriera e tij nga ngritja e diplomacisë së parë të Kosovës, te Gjykata Kushtetuese dhe akademia, do ta çojë atë edhe drejt kandidaturës për institucionin më të lartë shtetëror.