Terapia zëvendësuese hormonale (HRT) mund të ulë rrezikun e zhvillimit të demencës, ka zbuluar një studim. Shkencëtarët kanë ndjekur më shumë se 180 mijë gra pas menopauzës në Mbretërinë e Bashkuar, në studimin më të madh të këtij lloji.
Ata zbuluan se gratë që kishin përdorur HRT kishin 10% më pak gjasa të zhvillonin çfarëdo lloj demence dhe 16% më pak gjasa të diagnostikoheshin me Alzheimer, formën më të zakonshme të demencës, krahasuar me gratë që nuk e kishin përdorur kurrë këtë terapi, raporton TheGuardian . Ulja më e madhe e rrezikut u vu re te gratë që përdornin HRT dhe që kishin kaluar menopauzë kirurgjikale.
Ato kishin 26% më pak rrezik për të zhvilluar çfarëdo lloj demence krahasuar me gratë që nuk përdornin HRT. Prof. Anne-Marie Minihane, drejtoreshë e Institutit Norwich për Plakjen e Shëndetshme në Universitetin e East Anglia-s, e cila udhëhoqi studimin, tha: “Ndërsa HRT është përshkruar prej kohësh kryesisht për lehtësimin e simptomave të menopauzës, si afshet e nxehta dhe djersitjet e natës, kjo punë sugjeron se ajo mund të luajë gjithashtu një rol në shëndetin afatgjatë të funksioneve njohëse për disa gra.” Gratë kanë më shumë gjasa të zhvillojnë demencë sesa burrat, pjesërisht sepse jetojnë më gjatë.
Kjo mund të lidhet gjithashtu me efektet e menopauzës në metabolizmin e trurit dhe me ndikimin më të madh që gjeni kryesor i rrezikut për Alzheimerin, Apoe4, ka te gratë.
Minihane tha: “Ne donim të kuptonim më mirë se si HRT mund të parandalojë demencën dhe të vlerësonim nëse grupe të caktuara të grave mund të reagojnë ndryshe.” Duke përdorur të dhënat nga UK Biobank, studiuesit ndoqën 183,450 gra pas menopauzës për një periudhë mesatare prej 13 vitesh. Gjatë kësaj kohe, u identifikuan pothuajse 4,000 raste të demencës.
Shkencëtarët analizuan nëse përdorimi i HRT-së të çfarëdo lloji për të paktën një vit ndikonte në rrezikun e grave për të zhvilluar demencë. Gratë që gjatë jetës kishin pasur ekspozim më të ulët ndaj estrogjenit, për shkak të fillimit të menstruacioneve në moshë më të vonë ose menopauzës së hershme, dukej se përfitonin më shumë nga HRT.
Ato kishin 16% më pak rrezik për të zhvilluar çfarëdo lloj demence. Edhe faktorët gjenetikë luajtën rol. Lidhjet mes përdorimit të HRT-së dhe demencës ishin më të forta te gratë që mbartnin variantin gjenetik Apoe4. “Kjo është vërtet e rëndësishme, sepse bartësit e Apoe4 zakonisht konsiderohen se kanë rrezik më të lartë dhe kanë më pak mundësi të përcaktuara për parandalim”, tha Minihane.
Gjetjet, të publikuara në revistën Alzheimer’s & Dementia , vijnë me një kufizim të rëndësishëm: ato bazohen në të dhëna vëzhguese dhe jo në një provë të randomizuar të kontrolluar, e cila konsiderohet standardi më i lartë për të përcaktuar marrëdhëniet shkak-pasojë. Për këtë arsye, studimi nuk mund të provojë se HRT-ja shkakton drejtpërdrejt uljen e rrezikut të demencës.
Për shembull, gratë që përdornin HRT kishin mesatarisht nivel më të lartë arsimimi sesa ato që nuk e përdornin. Edhe pse faktorët socio-ekonomikë u morën parasysh në analizë, mbetet e mundur që ndryshime të tjera mes dy grupeve, përveç përdorimit të HRT-së, të kenë ndikuar në rrezikun e demencës. Dr.
Susan Kohlhaas, drejtoreshë ekzekutive e kërkimit dhe partneriteteve në Alzheimer’s Research UK, tha: “Vetëm ky studim nuk është i mjaftueshëm për të na treguar nëse HRT duhet të përdoret për të ulur rrezikun e demencës, por ai ofron prova të mëtejshme se koha e fillimit të HRT-së dhe historia hormonale e një gruaje mund të kenë rëndësi.
“Tani kemi nevojë për kërkime që mund të përcaktojnë nëse vetë HRT-ja është përgjegjëse për këto ndryshime në rrezikun e demencës dhe të kuptojmë se cilat forma të HRT-së mund të kenë efekt.
“Çdo person që po shqyrton fillimin ose ndërprerjen e HRT-së duhet të konsultohet me mjekun e familjes për përfitimet dhe rreziqet e mundshme në rastin e tij.” Sinjali – aty ku e vërteta flet para lajmit!