Rivaliteti strategjik ndërmjet Izraelit dhe Turqisë po merr një dimension të ri, veçanërisht në Siri, ku interesat ushtarake të të dyja vendeve po afrohen gjithnjë e më shumë.
Sipas raportimeve të “Israel Hayom”, planifikuesit strategjikë izraelitë kanë analizuar mekanizmat e Nenit 5 të NATO-s, duke vlerësuar nëse një sulm ndaj forcave turke të dislokuara jashtë territorit të Turqisë do të aktivizonte automatikisht mbrojtjen kolektive të Aleancës. Duhet theksuar se Neni 5 nuk është një mekanizëm automatik lufte.
Çdo rast vlerësohet politikisht dhe juridikisht nga aleatët dhe reagimi përcaktohet sipas rrethanave konkrete. Kjo është arsyeja pse Siria po bëhet një hapësirë me rrezik të lartë strategjik. Sulmi izraelit ndaj bazës ajrore siriane Abu al-Duhur, sipas raportimeve, ndodhi në një kohë kur aty nuk kishte personel apo pajisje turke.
Nga perspektiva izraelite, goditja e infrastrukturës para vendosjes së forcave turke mund të shihet si një masë parandaluese, për të shmangur një përballje të drejtpërdrejtë me ushtrinë turke. Shqetësimi i Izraelit nuk lidhet vetëm me praninë e ushtarëve turq.
Vendosja e radarëve, sistemeve të mbrojtjes ajrore, luftës elektronike, avionëve luftarakë dhe sistemeve të komandim-kontrollit do t’i jepte Ankarasë mundësi më të mëdha për të monitoruar dhe kufizuar operacionet izraelite mbi Siri.
Këtu qëndron edhe rreziku kryesor: një sulm ndaj forcave turke mund të shkaktojë viktima, kundërpërgjigje të Ankarasë dhe, në një skenar më të rëndë, përfshirjen e SHBA-së dhe krijimin e presionit mbi NATO-n. Turqia është anëtare e NATO-s që nga viti 1952 dhe ka një nga ushtritë më të fuqishme të Aleancës.
Për këtë arsye, një konflikt i drejtpërdrejtë Izrael–Turqi do të kishte pasoja shumë më të gjera se një përplasje bilaterale. Siria po shndërrohet kështu në një pikë takimi të interesave të kundërta të Turqisë, Izraelit, SHBA-së, Rusisë dhe aktorëve të tjerë rajonalë.
Në përfundim, rreziku më i madh nuk është domosdoshmërisht një luftë e planifikuar, por një spiralë e pakontrolluar eskalimi: një sulm, viktima turke, kundërpërgjigje e Ankarasë dhe përfshirje e aktorëve të tjerë ndërkombëtarë.
Prandaj, sa më shumë të afrohen kapacitetet ushtarake izraelite dhe turke në të njëjtën hapësirë operacionale, aq më i madh bëhet rreziku që një incident lokal në Siri të shndërrohet në krizë ndërkombëtare me pasoja për sigurinë e NATO-s dhe të Lindjes së Mesme.