Presidenti Donald Trump e ka ripërsëritur kërcënimin e tij për të ndërtuar një barrierë filtri ajri midis Shteteve të Bashkuara dhe Kanadasë. Trump përdori platformën e tij Truth Social të shtunën në mbrëmje për të ndarë një imazh të gjeneruar nga inteligjenca artificiale të propozimit të tij “Barrierës së Filtrit të Ajrit të Amerikës së Veriut”.
Imazhi përshkruante një filtër të madh që rreshtonte kufirin midis shteteve veriore të SHBA-së dhe Kanadasë. “Ajër i pastër. Kufij të qartë”, shkruan një tabelë poshtë filtrit, transmeton Telegrafi. Presidenti të hënën vendosi një tarifë prej 50 përqind ndaj Kanadasë për shkak të tymit të zjarreve që ka mbytur qytetet amerikane.
Shtëpia e Bardhë tha në një fletë faktesh se tarifat do të hynin në fuqi brenda 30 ditësh dhe do të mbulonin “produkte që variojnë nga vera te shkopinjtë e hokejit dhe çimentoja”. Një zyrtar i administratës Trump tha se presidenti amerikan kishte kërkuar gjithashtu që ndihmësit e tij të shqyrtonin tarifat shtesë ndaj Kanadasë, pasi akuzoi vendin se “hyri dhe helmoi ajrin tonë”.
Kjo ndodhi pasi Trump deklaroi se Kanadaja ka diskriminuar padrejtësisht makinat, alkoolin dhe produktet e qumështit amerikanë. Trump javën e kaluar tha se SHBA-të po “pushtoheshin nga ajri i ndyrë, i ndotur dhe i pashëndetshëm, cilësia e të cilit është e rrezikshme dhe krejtësisht e papranueshme”.
Ai gjithashtu u zotua ta mbante “Kanadanë përgjegjëse për faktin se ata nuk po i mirëmbajnë siç duhet pyjet dhe shkurret e tyre”. Trump më pas i tërhoqi tarifat e papritura ndaj kryeministrit kanadez Mark Carney pasi u takua me udhëheqësin liberal një ditë më parë në finalen e Kupës së Botës, ku të dy dukeshin shumë të dashur.
Carney paralajmëroi se tarifat kanë dëmtuar njerëzit në të dyja anët e kufirit dhe se ai ishte gati të punonte për të forcuar vendin e tij dhe për të mbështetur punëtorët kanadezë. Më shumë se 70 përqind e eksporteve të Kanadasë shkojnë në SHBA, duke e bërë Amerikën partnerin e saj më të madh tregtar.
Carney tha se Kanadaja po intensifikon negociatat me SHBA-në për të arritur një marrëveshje gjithëpërfshirëse tregtare, por është e përgatitur të përgjigjet nëse kërcënimi i Trump për tarifa prej 50 përqind mbi mallrat kanadeze hyn në fuqi.
“Nëse këto tarifa, ose masa të tjera hyjnë në fuqi, ka një gamë të plotë gjërash që mund të bëjmë në këtë drejtim”, tha Carney pas takimit me kryeministrat dhe udhëheqësit territorialë të Kanadasë në Charlottetown, Ishulli Prince Edward të enjten. Carney tha se “gjithçka është në tryezë” nëse nuk mund të arrihet një marrëveshje para se të hyjnë në fuqi tarifat.
“Nuk kemi nevojë të përgjigjemi paraprakisht. Në fakt, mendoj se do të ishte kundërproduktive në këtë fazë të përgjigjeshim paraprakisht”, tha ai. Tarifat e reja mbulojnë një gamë të gjerë mallrash, duke përfshirë mjaltin, pijet alkoolike, çimenton, produktet e qumështit, disa produkte druri, shkopinj hokeji dhe artikuj të tjerë.
Ato përjashtojnë produktet e energjisë, potasin, peshkun dhe mineralet kritike, por do të përfshijnë mallrat e mbrojtura më parë nga taksat e importit nga Marrëveshja Shtetet e Bashkuara-Meksikë-Kanada, ose USMCA. Ai pakt tregtar i vitit 2020 nuk u rinovua nga SHBA-të, duke shkaktuar një sërë të re negociatash që mund të zgjasin deri në vitin 2036.
Carney tha se kërcënimi me tarifa mund të jetë një taktikë negociuese nga SHBA-të. “Kemi parë një sërë negociatash tregtare që SHBA-të kanë ndërmarrë dhe normalisht ka një afat kohor. Normalisht ka një tarifë të tepërt që shoqërohet me atë afat kohor”, tha ai. Carney beson se ekziston një gatishmëri midis zyrtarëve amerikanë për të arritur një marrëveshje tregtare.
Trump dhe Carney folën për zjarret në Ontario që shkaktuan re të mëdha tymi që mbuluan qytetet në të gjithë SHBA-në gjatë takimit të tyre në finalen e Kupës së Botës të dielën e kaluar. Presidenti tha se biseda shkoi mirë, “Por unë i thashë, duhet t’i ndalosh këto zjarre që të vijnë dhe të helmojnë ajrin tonë ajri ynë po helmohet”.
“Kam një marrëdhënie të mirë me Mark Carney, por e dini, duhet t’i ndalojmë zjarret atje lart”, tha Trump. “Nëse mund t’i ndihmojmë, do t’i ndihmojmë – por ndoshta duhet të na paguajnë disa dëmshpërblime ose diçka të tillë, ose [ne] duhet të vendosim disa tarifa”, kërcënoi ai më pas.