Diktatura nuk lind gjithmonë menjëherë. Ajo mund të ndërtohet ngadalë, pothuajse pa u vënë re, duke dobësuar një institucion pas tjetrit, duke kufizuar mekanizmat e kontrollit dhe duke e zhvendosur pushtetin gjithnjë e më shumë drejt një qendre të vetme. Në fillim, zgjedhjet mund të vazhdojnë të zhvillohen. Parlamenti mund të funksionojë. Gjykatat mund të ekzistojnë.
Kushtetuta mund të mbetet në fuqi. Por, nëse institucionet që duhet të kufizojnë pushtetin humbin pavarësinë dhe efektivitetin e tyre, demokracia fillon të zbrazet nga përmbajtja. Rreziku më i madh nuk është vetëm momenti kur qytetarit i hiqet e drejta për të votuar.
Rreziku fillon shumë më herët: atëherë kur qytetari ende voton, por aftësia e tij për të kontrolluar pushtetin e zgjedhur prej tij bëhet gjithnjë e më e vogël. Sepse demokracia nuk është vetëm vota.
Demokracia është edhe gjykata e pavarur, parlamenti që kontrollon qeverinë, media e lirë, administrata profesionale, zgjedhjet konkurruese, transparenca, llogaridhënia dhe mundësia reale që qytetari ta ndëshkojë politikisht pushtetin. Kur këto mekanizma dobësohen njëri pas tjetrit, pushteti mund të ruajë pamjen e ligjshmërisë, ndërsa në thelb bëhet gjithnjë e më pak i kontrollueshëm.
Prandaj, një demokraci nuk duhet mbrojtur vetëm në ditën e zgjedhjeve. Ajo duhet mbrojtur çdo ditë, pikërisht në institucionet që i vendosin kufij pushtetit. Sepse diktatura nuk fillon domosdoshmërisht kur qytetari humbet votën. Mund të fillojë kur qytetari e mban votën, por humbet fuqinë për të kontrolluar se çfarë bën pushteti me të.
