Të enjten, Portugalia iu bashkua një liste në rritje të vendeve evropiane që kanë ndaluar ose kufizuar burkat dhe mbulesat e tjera të fytyrës në hapësirat publike. Por rregullat ndryshojnë shumë në të gjithë kontinentin. Euronews analizoi se si vende të ndryshme evropiane rregullojnë mbulesat e fytyrës.
Franca ishte pioniere në ndalimin e mbulimit të fytyrës në Evropë Franca u bë vendi i parë evropian që ndaloi mbulimin e plotë të fytyrës në hapësirat publike në vitin 2011. Shkeljet mund të rezultojnë në gjobë ose edukim të detyrueshëm qytetar.
Qeveria franceze argumentoi se mbulesat e fytyrës pengojnë identifikimin e qartë të njerëzve, duke paraqitur rreziqe të mundshme sigurie dhe duke penguar ndërveprimin shoqëror në një shoqëri ku njohja dhe shprehja e fytyrës luajnë një rol të rëndësishëm në komunikim. Gjatë pandemisë COVID-19, u ngritën pyetje nëse maskat mbrojtëse të fytyrës ishin të pajtueshme me ndalimin.
Autoritetet më vonë sqaruan se maskat lejoheshin sipas përjashtimeve ekzistuese të shëndetit dhe sigurisë. Belgjika: Gjoba dhe burg për shkelje Në Belgjikë, ndalimi daton që nga viti 2011, dhe shkelësit përballen me gjoba ose deri në shtatë ditë burg.
Krahas Francës, Belgjika ishte një nga vendet e para evropiane që futi kufizime të tilla, duke përmendur sigurinë publike dhe integrimin social.
Ligji synon të lehtësojë komunikimin dhe të parandalojë njerëzit nga fshehja e identitetit të tyre në hapësirat publike, masa që autoritetet belge i kanë mbrojtur si thelbësore për të siguruar pjesëmarrjen e plotë të të gjithë qytetarëve në shoqëri.
Bullgaria: Shamitë që mbulojnë të gjithë fytyrën janë të kufizuara në hapësirat private Mbajtja e burkave dhe mbulesave të tjera që mbulojnë të gjithë fytyrën është ndaluar në hapësirat publike në Bullgari që nga shtatori i vitit 2016 dhe është e kufizuar në shtëpi private dhe vende adhurimi. Myslimanët përbëjnë rreth 12% të popullsisë së Bullgarisë.
Austria: Ndalimi i mbulesës së fytyrës shtrihet edhe në shkolla Në Austri, një ndalim për mbulesën e plotë të fytyrës, duke përfshirë burkën dhe nikabin, hyri në fuqi në vitin 2017 sipas legjislacionit të njohur si “Akti Kundër Mbulimit të Fytyrës”.
Masa u prezantua për arsye sigurie dhe integrimi, me autoritetet që argumentojnë se mbulesat e fytyrës pengojnë komunikimin dhe kohezionin social. Përveç kësaj, në vitin 2025, parlamenti i Austrisë miratoi një ligj që ndalonte shamitë islamike për vajzat nën moshën 14 vjeç në shkolla. Ndalimi i referohet në mënyrë të qartë “shamisë që mbulon kokën në përputhje me traditën islame”.
Danimarka: Një ndalim i përgjithshëm për mbulesat e fytyrës Danimarka miratoi një ndalim të plotë të mbulesave të fytyrës në të gjitha vendet publike në vitin 2018. Ligji, i cili ndalon çdo veshje që fsheh fytyrën – duke përfshirë burkat dhe nikabët – është justifikuar kryesisht me arsyetimin e identifikimit publik dhe transparencës shoqërore.
Holanda: Kufizime të pjesshme në institucionet kryesore Në Holandë, një ligj i vitit 2019 kufizon mbulesat e fytyrës në ambiente të caktuara publike – siç janë shkollat, spitalet dhe transporti publik – ku komunikimi dhe identifikimi i qartë konsiderohen thelbësorë.
Edhe pse nuk është një ndalim i plotë, ai pasqyron një tendencë në rritje drejt rregullimit të shprehjes fetare në hapësirat shtetërore. Gjermania: Një qasje e fragmentuar ndaj ndalimeve të mbulimit të fytyrës Gjermania ka ndjekur një qasje të fragmentuar, me disa shtete që kanë futur ndalime të pjesshme në shkolla dhe hapësira publike për arsye sigurie dhe komunikimi.
Kufizime specifike zbatohen edhe për profesione të caktuara dhe situata të përditshme. Ndërsa disa rajone i konsiderojnë ndalime të tilla të nevojshme për të nxitur integrimin dhe kohezionin social, të tjerë kanë frikë se ato mund të izolojnë komunitete të caktuara dhe të minojnë përfshirjen sociale.
Luksemburgu: Shamitë që mbulojnë të gjithë fytyrën janë të kufizuara në institucionet publike Në Luksemburg, një ligj që kufizon mbajtjen e mbulesave që mbulojnë të gjithë fytyrën hyri në fuqi në pranverën e vitit 2018.
Mbulimi i fytyrës është i ndaluar në transportin publik, në shkolla dhe në mjediset shkollore, në objektet për fëmijë nën 16 vjeç, spitale, zonat e përbashkëta të azileve të kujdesit për të moshuarit, duke përfshirë korridoret dhe ashensorët, si dhe në ndërtesat gjyqësore dhe objektet e administratës publike të hapura për publikun.
Spanja: Heshtje ligjore, diskrecion lokal Spanja nuk ka legjislacion kombëtar për këtë çështje, duke i lënë vendimet në diskrecionin e shkollave dhe institucioneve. Në vitin 2013, Gjykata e Lartë mbështeti vendimin e një shkolle të mesme në Madrid për të përjashtuar një nxënëse që mbante hixhab, duke vendosur një precedent, por jo një standard.
Ndërsa grupet islamike kanë theksuar se Kushtetuta spanjolle dhe një marrëveshje bashkëpunimi e vitit 1992 mbrojnë së bashku të drejtën për të veshur veshje fetare, Ministria e Arsimit nuk i ka dhënë përparësi udhëzimeve kombëtare, duke argumentuar se raste të tilla janë të rralla dhe të menaxhueshme në nivel lokal.
Portugalia: Neutralitet ligjor, zbatim selektiv Portugalia nuk i ndalon në mënyrë të qartë simbolet fetare, por u lejon institucioneve – si publike ashtu edhe private – të zbatojnë kode neutrale të veshjes, për sa kohë që këto zbatohen në mënyrë uniforme. Qëllimi është të mbrohen punonjësit nga presioni fetar, duke siguruar njëkohësisht që vendet e punës të mbeten ideologjikisht neutrale.
Italia: Një ligj nga një epokë tjetër Italia nuk ka një ndalim specifik për veshjen fetare, por një ligj i vitit 1975 ndalon mbulimin e fytyrës në publik. Edhe pse fillimisht nuk kishte lidhje me veshjen fetare, ky ligj është përdorur herë pas here për të kufizuar nikabin dhe burkën në mjedise të caktuara publike ose të ndjeshme ndaj sigurisë.
Suedia: Liria e para, kundërshtim lokal Suedia nuk ka ndonjë ndalim kombëtar për veshjet fetare dhe mbulesa mbetet e lejuar në të gjithë jetën publike. Qasja kombëtare favorizon të drejtat individuale, megjithëse disa bashki janë përpjekur të vendosin kufizime specifike për shkollat, duke përmendur integrimin dhe barazinë gjinore.
Këto lëvizje kanë shkaktuar debat, por ende nuk e kanë riformësuar politikën kombëtare. Greqia: Mbrojtje ligjore me kufizime praktike Ligji grek ofron mbrojtje të fuqishme kundër diskriminimit bazuar në fe në të gjitha punësimet dhe shërbimet publike. Megjithatë, praktika ndonjëherë ka treguar një histori më të ndërlikuar.
Në një rast të vitit 2022, një spital ia ndaloi një studenteje të infermierisë të mbante shami gjatë praktikës së saj, duke cituar rregulloret e uniformës. Avokati i Popullit Grek vendosi që politika nuk shkelte ligjet kundër diskriminimit, duke e përkufizuar atë si një çështje të kodit të veshjes dhe jo si një çështje fetare.
Kufizime për mbulesën e fytyrës ose trupit, të ndryshme në fushëveprim dhe shkallë, janë gjithashtu në fuqi në vende në disa kontinente, duke përfshirë Kinën, Australinë, Rusinë, Kanadanë, Sri Lankën, Gabonin, Çadin, Senegalin, Republikën e Kongos, Kamerunin, Marokun, Algjerinë dhe të tjera.