Të gjithëve na ka ndodhur të përballemi me njerëz që bëjnë pyetje tepër personale ose kalojnë kufijtë. Mund të ndodhë në punë, në një darkë familjare apo edhe gjatë një bisede të zakonshme me miqtë. Por sipas psikologëve, ekziston një mënyrë e thjeshtë dhe efektive për t’iu përgjigjur pyetjeve fyese pa krijuar konflikt.
Psikologia klinike Patricia Dixon dhe specialistja e ankthit Lily Kaufmann bien dakord se fraza më e mirë për t’u përdorur në këto raste është: “Çfarë të shtyn të ma bësh këtë pyetje?” ose “Çfarë do të thuash saktësisht me këtë?” Sipas tyre, kjo përgjigje e zhvendos fokusin nga ju te personi që bëri pyetjen.
Në vend që të ndiheni të detyruar të përgjigjeni ose të justifikoheni, i jepni tjetrit mundësinë të reflektojë mbi atë që sapo tha. “Shpesh njerëzit kuptojnë se kanë kaluar një kufi vetëm kur duhet të shpjegojnë arsyen e pyetjes së tyre”, thotë Dixon. Në shumë raste, kjo mjafton që ata të tërhiqen, të riformulojnë pyetjen ose madje të kërkojnë falje.
Ekspertët theksojnë se kjo strategji funksionon veçanërisht mirë kur dëshironi ta ruani marrëdhënien me personin tjetër, por njëkohësisht të vendosni kufij të qartë. Ajo ju jep kohë për të vendosur nëse dëshironi të ndani informacion apo jo, pa u futur menjëherë në mbrojtje. Megjithatë, ka raste kur një qasje më e drejtpërdrejtë është e nevojshme.
Nëse pyetja është qartësisht fyese ose bëhet me qëllim për t’ju lënduar, psikologët sugjerojnë të thoni thjesht: “Nuk dua t’i përgjigjem kësaj pyetjeje.” Kjo e bën të qartë kufirin tuaj pa lënë vend për keqkuptime.
Në mjedisin e punës, ekspertët rekomandojnë ta ktheni bisedën te tema kryesore me fraza si: “Le të përqendrohemi te puna” ose “Më mirë të qëndrojmë te tema.” Ndërsa me familjarët, mund të jetë e nevojshme të shpjegoni pse një pyetje ju ka bërë të ndiheni në siklet.
Mesazhi kryesor i psikologëve është i thjeshtë: askush nuk ka të drejtë të marrë informacione personale që ju nuk dëshironi t’i ndani. Vendosja e kufijve nuk ju bën të pasjellshëm; ju ndihmon të mbroni veten dhe të ndërtoni marrëdhënie më të shëndetshme. Fundja, nuk jeni të detyruar të duroni parehatinë vetëm sepse dikush tjetër ka zgjedhur të sillet në mënyrë të papërshtatshme.