Partia opozitare Fidesz e Hungarisë ka bërë thirrje për një demonstratë të enjten, pasi kryeministri Péter Magyar paraqiti një amendament kushtetues për shkarkimin e presidentit të vendit, Tamás Sulyok.
Magjari, i cili fitoi me shumicë dërrmuese zgjedhjet e prillit, duke i dhënë fund 16 viteve në pushtet të Viktor Orbán, ka kërkuar vazhdimisht shkarkimin e zyrtarit të emëruar nga paraardhësi i tij, të cilin ai e quan “kukulla e Orbán”.
Amendamenti i Magjari, i paraqitur të shtunën, thotë se “mandati i Presidentit në detyrë të Republikës përfundon ditën pas hyrjes në fuqi të amendamentit të Ligjit Themelor” . Partia qeverisëse Tisza mban një supershumicë në parlament, që do të thotë se amendamenti pritet të miratohet.
Sipas burimeve në parlamentin hungarez, votimi mund të zhvillohet që javën e ardhshme, por kjo nuk është konfirmuar zyrtarisht. Ndryshimet kushtetuese do të largonin gjithashtu katër gjyqtarë kushtetues duke vendosur moshën e tyre të daljes në pension në 70 vjeç dhe duke i kufizuar deputetët parlamentarë në një mandat 12-vjeçar.
Presidenti Sulyok ka thënë se nuk ka ndërmend të japë dorëheqjen, duke e përshkruar veprimin e Magyarit si një kërcënim për demokracinë. “Pyetja është nëse kjo forcë do të zhdukë parimet e njohura dhe të kërkuara ndërkombëtarisht të sundimit të ligjit, si dhe demokracinë e vërtetë përfaqësuese” , tha Sulyok në një deklaratë të dielën.
Magyar u zotua vazhdimisht gjatë fushatës së tij zgjedhore për ta larguar presidentin nga detyra. Ai argumenton se Sulyok dështoi të përmbushë detyrat e tij kushtetuese dhe nuk i mbrojti mbështetësit e opozitës gjatë kohës së Orbán në pushtet. “Viktor Orbán dështoi popullin hungarez dhe Tamás Sulyok, të cilin ai e emëroi, dështoi Republikën Hungareze” , tha Magyar në qershor.
Fidesz ka thënë se largimi i presidentit do t’i hapte rrugën tiranisë dhe ka bërë thirrje për një demonstratë të enjten në mbështetje të Sulyok. “Partia Tisza kalon të gjitha kufijtë – njerëzorë, moralë dhe ligjorë. Votuesit hungarezë nuk e autorizuan kët ë”, tha Orbán.
Opozita argumenton se Sulyok u zgjodh në përputhje me kushtetutën dhe se shkarkimi i tij do të përbënte legjislacion të personalizuar. Një delegacion nga Komisioni i Venedikut i Këshillit të Evropës, një organ këshillimor i specializuar në çështjet kushtetuese, vizitoi Hungarinë javën e kaluar dhe u takua si me presidentin ashtu edhe me zyrtarët qeveritarë.
Gjetjet e tij nuk janë bërë ende publike. Komisioni Evropian ka thënë se po monitoron procesin e ndryshimeve kushtetuese në Hungari.